Kimse, Kıbrıslı öğrencilerin Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) tarafından düzenlenen PISA 2025 sınavında elde ettiği sonuçlara şaşırmış görünmüyor. PISA, 15 yaşındaki öğrencileri “fen, okuma ve matematikte” ölçüyor ve bilgi ile becerilerini sınıftaki rutin ezberin ötesinde ne kadar iyi uygulayabildiklerini karşılaştırıyor. Sınava 91 ülkeden 760 binden fazla öğrenci katıldı.
2025 PISA sıralamasında Kıbrıs, bir önceki 2022 araştırmasına benzer sonuçlarla 64. sırada yer aldı. Matematikte ise küçük bir düşüş yaşandı. Eğitime GSYH’nin yüzdesi olarak AB ülkelerinin çoğundan daha fazla harcama yapan bir ülke için bu çok zayıf bir performans. Buna rağmen Kıbrıs sıralamanın sürekli alt üçte birinde yer alıyor, yetkililer ise pek de rahatsız görünmüyor. Birkaç siyasetçi, PISA sonuçları açıklandığında eğitim standartlarından duyduğu endişeyi dile getirebiliyor; ardından konu bir sonraki sınava kadar unutuluyor.
Geçen hafta sonuçlar Meclis Eğitim Komitesi’nde görüşüldü. Komite başkanı ve DİKO (Demokratik Parti) milletvekili Chrysanthos Savvides, “10 öğrenciden 6’sının okuduğunu anlamaması şok edici” dedi. Diğer milletvekilleri ise bariz olanı dile getirdi: Sonuçlar eğitim sistemindeki zayıflıkları yansıtıyor ve hemen değişiklik yapılması gerekiyor.
İronik olarak, bu isimler aynı milletvekilleri. Bunlar, Eğitim Bakanlığı’nın her öğretmenin performansını doğru biçimde ölçen bir sistemi hayata geçirme çabalarını engellediler. Yılda iki kez yapılan sınavların kaldırılmasını oylarıyla kabul ettiler. En son ise bu yıl sona erecek olan, mezunların öğretmen olarak ayrım gözetmeksizin işe alınmasının sürdürülmesini desteklediler.
Beklendiği gibi, ortaokul öğretmenleri sendikası Oelmek’in bir temsilcisi kötü sonuçların nedenini Eğitim Bakanlığı’nın yetersiz hazırlığına bağlamaya çalıştı. Başka bir sendikanın temsilcisi ise şaşırtıcı bir biçimde “Otobüsün son tekeri öğretmendir” diyerek gerekenin “kapsamlı eğitim politikası” olduğunu iddia etti. Bu epey ironik. Çoğu hükümetten her eğitim bakanının eğitim standartlarını iyileştirecek değişiklik girişimine, tek kaygısı sınıflardaki klima eksikliği olan gerici öğretmen sendikaları her zaman karşı çıkıyor.
Pazartesi günü Phileleftheros gazetesindeki bir habere göre, Eğitim Bakanlığı’nın ortaöğretim müdürlüğü, öğrencileri uluslararası sınavlara hazırlamayı merkezine alan geniş kapsamlı planlar hazırlıyor. Bakanlığın, Kıbrıs’ın PISA sıralamasındaki düşüklüğünü öğrencilerin yetersiz hazırlanmasına bağlayan sendikalarla aynı görüşte olması inanılmaz. Yine de okul sınavlarından da anlaşıldığı üzere okuma becerilerindeki düşüklük ve fen derslerindeki zayıf notlar ortada. Asıl kaygı verici olan da bu ve Eğitim Bakanlığı’nın üst düzey yetkilileri asıl bu konuya odaklanmalı.
Şüphesiz amaç, PISA sıralamasında daha iyi bir yer elde etmek yerine, okullarımızdaki eğitim standartlarını yükseltecek, çok ihtiyaç duyulan değişiklikleri hayata geçirmek olmalı.
