İran resmi haber ajansı IRNA'nın bildirdiğine göre, İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı'nı kapattıktan ve ABD'nin İran limanlarına deniz ablukası uygulamasının ardından, 'ABD ve müttefiklerine fayda sağlayan diğer tüm ihracat koridorlarını' kapatma tehdidinde bulundu.
Devrim Muhafızları, Çarşamba günü IRNA'da yayımlanan açıklamasında, 'Bölgesel enerji ihracatı ya herkes tarafından paylaşılır ya da herkese kapatılır' ifadelerini kullandı.
Analistler, İran'ın Yemen'deki müttefiki Husileri kullanarak Kızıldeniz'e açılan Bab el-Mendeb Boğazı'nı kapatabileceğine ve böylece Washington'a karşı yeni bir cephe açarak dünyanın en hayati iki enerji arterini tehlikeye atabileceğine işaret ediyor.
Dar boğaz, Kızıldeniz'i Aden Körfezi'ne bağlıyor ve Suudi Arabistan'ın petrol ihracatı ile küresel deniz taşımacılığının önemli bir kısmı buradan geçiyor.
İran'ın Press TV internet sitesinde yer alan habere göre, üst düzey bir Husili yetkili Pazartesi günü yaptığı açıklamada, Suudi Arabistan'ın Yemen'e saldırılarına devam etmesi halinde Bab el-Mendeb Boğazı'nı kapatmaya hazır olduklarını ve bunun petrol fiyatlarını varil başına 200 dolara fırlatabileceği uyarısında bulundu.
Husiler, Suudi Arabistan'ı Pazartesi günü kontrollerindeki bir havaalanını bombalamakla suçladıktan sonra krallığa füze fırlattı. Bu saldırı, Suudi Arabistan ile İran destekli grup arasındaki çatışmada dört yıllık ateşkesi bozdu.
Husiler daha önce Bab el-Mendeb üzerinden küresel ticareti felç edebileceklerini göstermişti. Ekim 2023'te Gazze savaşı patlak verdikten sonra İran destekli grup, Filistinlilere destek amacıyla İsrail bağlantılı gemileri hedef aldığını söyleyerek Kızıldeniz'deki ticari gemilere saldırılar düzenlemişti.
Küresel deniz taşımacılığına yönelik son tehdit, ABD ordusunun 'Hürmüz Boğazı'nda ticari gemilere yönelik saldırılarda kullanılan İran kapasitelerini zayıflatmak için' yeni bir saldırı turu başlattığını duyurmasının ardından geldi.
ABD, İran'ın geçtiğimiz hafta yedi ticari gemiye saldırdığını ve bu saldırılarda yaklaşık bir düzine mürettebatın öldüğünü, kaybolduğunu veya yaralandığını açıkladı.
ABD ordusu Salı gecesi geç saatlerde Hürmüz Boğazı ve İran kıyı bölgeleri yakınında düzinelerce askeri hedefi vurduğunu duyurdu. ABD Merkez Komutanlığı'ndan yapılan açıklamada, saldırı dalgasının yedi saat sürdüğü belirtildi.
'AMERİKA'NIN KÖTÜLÜKLERİNİN SONU'
Devrim Muhafızları Çarşamba günü yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı'nın 'Amerika'nın kötülüklerinin sonuna' kadar kapalı kalacağını söyledi. Şubat ayında savaş başlamadan önce, her gün küresel petrol ve gaz sevkiyatının yaklaşık beşte biri Hürmüz'den geçiyordu.
Muhafızlar, Hürmüz Boğazı'ndaki son ABD saldırılarına yanıt olarak Bahreyn'deki ABD Beşinci Filosu'na ait komuta-kontrol, lojistik, yakıt ve askeri teçhizat tesislerini hedef aldıklarını söyledi.
Ayrıca Kuveyt'in Mina Abdullah kentindeki bir ABD lojistik tesisini ateşe verip yok ettiklerini ve hava kuvvetlerinin Ürdün'ün Azrak kentindeki bir ABD üssünü vurarak uçak hangarlarını hedef aldığını iddia ettiler. Bazı ABD saldırılarının Ürdün topraklarındaki üslerden başlatıldığını öne sürdüler.
Kuveyt devlet haber ajansı Çarşamba günü erken saatlerde, İran saldırılarında hedef alınan bir bölgede çıkan yangının kontrol altına alındığını bildirdi. Yangının Devrim Muhafızları'nın açıklamasında bahsedilen aynı bölgede olup olmadığı hemen netleşmedi.
Ürdün hava savunması Çarşamba günü erken saatlerde İran topraklarından ülke hava sahasına giren üç balistik füzeyi önleyip düşürdü.
İran ile ABD arasındaki düşmanlıklar geçen hafta yeniden alevlendi ve binlerce kişinin ölümüne yol açan birkaç aylık çatışmanın ardından Haziran ayında varılan zaten kırılgan olan ateşkesi daha da zedeledi.
TRUMP'TAN ENERJİ HEDEFLERİNİ VURMA TEHDİDİ
ABD Başkanı Donald Trump Salı günü, Tahran'ın müzakerelere dönmemesi halinde önümüzdeki hafta İran'ın enerji santrallerini ve köprülerini vuracağı tehdidinde bulundu.
Trump, Fox News'ten Trey Yingst'e verdiği röportajda, 'Enerji hedeflerini sona saklayacağım ama sonuçta enerji hedeflerini vuracağız' dedi.
Trump, ABD müzakerecilerinin İranlı mevkidaşlarıyla temasa geçerek 'anlaşma yapsanız iyi olur' mesajını ilettiklerini de sözlerine ekledi.
Gerilim tırmanırken Trump Pazartesi günü boğazdan geçen gemilere %20 vergi getirme fikrini ortaya atmış, bu fikir BM denizcilik ajansı ve diğerlerinden sert eleştiriler almıştı. Salı günü bu fikirden vazgeçen Trump, ayrıntı vermeden bunun yerine Körfez ülkeleriyle yatırım anlaşmaları arayacağını söyledi.
Petrol fiyatları, son saldırıların Hürmüz Boğazı'ndaki arz kesintisini derinleştirmesiyle Çarşamba günü yükseldi. Brent petrol Salı günü bir aylık zirveye %2 yükselerek kapandıktan sonra Çarşamba günü de yükselişini sürdürdü.
Brent petrol üst üste ikinci seansta 12 Haziran'dan bu yana en yüksek seviyesinden, Batı Teksas Ham Petrolü ise 15 Haziran'dan bu yana en yüksek seviyesinden kapandı. Her iki kontrat da Çarşamba günü erken işlemlerde daha da yükseldi.
