Avrupa Enerji Komiseri Dan Jorgensen Salı günü, tamamlandığında Kıbrıs, Yunanistan ve İsrail'in enerji şebekelerini birbirine bağlayacak olan Büyük Deniz Enterkonektörü projesine Avrupa Komisyonu'nun 'kristal berraklığında' destek verdiğini vurguladı.
Jorgensen, Cyprus Mail'e yaptığı açıklamada, 'Avrupa Komisyonu, Büyük Deniz Enterkonektörü'nü kilit stratejik enerji bağlantısı olarak her zaman destekledi ve desteklemeye devam ediyor' dedi.
Komiser, projenin 'Kıbrıs'ın enerji yalıtımını sona erdireceğini', 'tüm ada genelinde elektrik şebekesinin istikrarını güvence altına alacağını' ve 'temel olarak enerji fiyatlarını düşüreceğini' ekledi.
'Tüm ada' ifadesi, Türkiye ve Kıbrıs Türk toplumunun son yıllarda Kıbrıs'ın enerji şebekesini Türkiye'ninkine bağlayacak bir kablo inşa etme planları geliştirmesiyle birlikte geldi. Jorgensen bunu göz önünde bulundurarak, AB'nin tercih ettiği enterkonektörün bölgesel etkisini vurgulamaya da özen gösterdi.
Jorgensen, 'Kıbrıs'ın ötesinde, bu proje gerçekten bölgesel arz güvenliğini ve pazar entegrasyonunu artırabilir, ayrıca Doğu Akdeniz'de ucuz ve sürdürülebilir yenilenebilir enerjinin entegrasyonunu hızlandırabilir' dedi.
Komiser, öngörülen bu faydaların 'fosil yakıtlara bağımlılığımızla ilgili bir başka enerji kriziyle karşı karşıya olduğumuz bir dönemde' gerçekleşeceğini ekledi. ABD ve İsrail'in İran ile savaşı kapsamında Hürmüz Boğazı'nın kapatılması, son aylarda küresel petrol arzını istikrarsızlaştırdı.
Jorgensen, 'Komisyonun taahhüdü kristal berraklığındaydı: Büyük Deniz Enterkonektörü'nün hayata geçirilmesini kolaylaştırmak için projeye ortak çıkar projesi statüsü verdik' dedi. Bu statüyle birlikte komisyondan yaklaşık 658 milyon euro tutarında hibe sağlandı.
Jorgensen, bu hibenin AB'nin 'Avrupa'yı Birbirine Bağlama Olanağı' kapsamında verilen 'en büyük hibelerden biri' olduğunu söyledi. Söz konusu fon, blok genelinde altyapı geliştirmeye yönelik bir finansman aracıdır.
Komiser sözlerine, 'Daha yakın bir tarihte, enerji birliğimizi tamamlamak için öncelik vermek istediğimiz sekiz enerji otoyolundan biri olarak bu projeyi belirleyerek desteğimizi iki katına çıkardık' diye devam etti. Diğer otoyollar arasında kuzeyde Danimarka'dan güneyde Tunus'a kadar uzanan başka elektrik enterkonektörleri ile hidrojen ve gaz boru hatları yer alıyor.
Jorgensen, bu çerçevede Kıbrıs Enerji Bakanı Michael Damianos ve Yunan mevkidaşı Stavros Papastavrou ile bir toplantı düzenlediğini belirtti. Üçü ayrıca projenin uygulanmasına 'yeni bir ivme kazandırmak' amacıyla Avrupa Yatırım Bankası temsilcileriyle de bir araya geldi.
Avrupa Yatırım Bankası temsilcileriyle yapılan toplantı, Yunanistan ve Kıbrıs hükümetlerinin geçen ay bankaya ortak bir mektup yazarak Büyük Deniz Enterkonektörü projesi için yeni bir durum tespit çalışması talep etmesinin ardından geldi.
Konuya yakın kaynaklar Cyprus Mail'e, çalışmanın uygun görmesi halinde Lüksemburg merkezli bankanın projenin tamamlanması için zamanla finansman sağlayabileceğini söyledi.
Yeni durum tespit çalışması, Yunanistan ve Kıbrıs hükümetlerinin geçen yıl Kasım ayında projeye daha fazla yatırımcı çekmek amacıyla 'ekonomik ve teknik parametrelerinin' güncelleneceğini açıklamasının ardından geliyor.
Yeni ekonomik ve teknik parametrelerin yanı sıra yeni bir fizibilite çalışması da yapılacak.
Papastavrou o dönemde, yeni fizibilite çalışması ve güncellenmiş 'ekonomik ve teknik parametre' planlarının 'potansiyel yatırım ilgisi göz önünde bulundurularak' hazırlandığını söylemişti.
