Avrupa Komisyonu'nun servet vergilendirmesi üzerine yeni yayımladığı araştırmaya göre Kıbrıs'ta servet eşitsizliği giderek derinleşiyor. En zengin haneler, ülke servetinden giderek daha büyük bir pay alıyor. Araştırmayı bu ay AB Yayınlar Ofisi ve Komisyon'un vergi departmanı yayımladı.
Araştırmaya göre Kıbrıs'ta en zengin yüzde 10'luk kesim artık toplam ulusal servetin yüzde 67'sini elinde tutuyor. Bu oran, Avrupa Birliği genelinde kaydedilen en büyük servet yoğunlaşması artışlarından birini temsil ediyor.
Rapor, Kıbrıs gibi güney Avrupa ülkelerinde en zengin yüzde 10'luk kesimin 2023 yılında toplam servetin yüzde 67'sine sahip olduğunu belirtiyor. Bu oran 2007 yılına kıyasla 13 puan artış gösterdi.
Yunanistan'da en zengin yüzde 10'luk kesim 2023 yılında toplam ulusal servetin yüzde 61'ini elinde tutuyordu. Bu oran 2007'ye göre 11 puan arttı.
Artış kaydeden diğer ülkeler şöyle sıralandı: Slovenya yüzde 57,2 (9,2 puan artış), Malta yüzde 53,6 (9,4 puan artış), Portekiz yüzde 60,2 (1,2 puan artış), İspanya yüzde 57,2 (1,1 puan artış) ve İtalya yüzde 56,1 (1 puan artış).
Araştırma, merkez ve doğu AB üye devletlerinin çoğunluğunda en zengin yüzde 10'luk kesimin servet payının arttığını ortaya koydu. Kuzey ve batı Avrupa'daki birçok ülkede ise düşüş veya sınırlı değişim yaşandı. İsveç, 2007'den bu yana 7,2 puanlık artışla dikkat çeken bir istisna olarak öne çıktı.
Potansiyel gelir
Komisyon araştırması, Fransız ekonomist Gabriel Zucman'ın modelini esas alan koordineli bir Avrupa servet vergisinden elde edilebilecek potansiyel gelirlere ilişkin tahminler de sunuyor.
G20 düzeyinde Brezilya'nın dönem başkanlığı sırasında tartışılan teklif, 100 milyon euronun üzerinde varlığa sahip bireylere yıllık yüzde 2 oranında net servet vergisi uygulanmasını öngörüyor.
Zucman, böyle bir asgari verginin küresel ölçekte yılda 200 milyar dolardan fazla gelir sağlayabileceğini tahmin ediyor. Rapor, bu teklifin servet vergisinin uygulanabilirliği ve tasarımı konusundaki daha geniş tartışmalar için bir başlangıç noktası haline geldiğini belirtiyor.
Rapordaki tahminlere göre Kıbrıs, yüzde 2 oranında bir vergiyle yılda 1,2 milyar euro gelir elde edebilir. Bu tutarın 800 milyon eurosu milyarderlerden gelecek. Yüzde 3 oranında ise tahmini toplam 2,1 milyar euroya yükseliyor ve bunun 1,2 milyar eurosu milyarderlerden kaynaklanacak.
Yunanistan için tahminler, yüzde 2 oranıyla yıllık 1 milyar euro gelir öngörüyor. Bunun 700 milyon eurosu milyarderlerden gelecek. Yüzde 3 oranıyla toplam 1,9 milyar euroya çıkacak.
Rapor, Fransa için eşdeğer rakamları 19,4 milyar euro ve 34,8 milyar euro, Almanya için 16,9 milyar euro ve 30,4 milyar euro, İtalya için ise 8,3 milyar euro ve 15 milyar euro olarak sunuyor.
AKEL'in tepkisi
Komisyon araştırmasını değerlendiren AKEL, bulguların servetin az sayıda kişinin elinde artan biçimde yoğunlaştığını doğruladığını söyledi.
Parti şu açıklamayı yaptı: "AB'nin servet vergilendirmesi raporu, servetin az sayıda kişinin elinde sürekli artan yoğunlaşmasını teyit ediyor. Kıbrıs'ta tablo daha da çarpıcı; en zengin yüzde 10'luk kesim AB'deki en büyük servet yoğunlaşması artışlarından birini kaydederek artık toplam servetin yüzde 67'sine sahip."
AKEL, hükümetin "bütçe fazlaları ve olumlu göstergelerle övünürken" toplumun çoğunluğunun karşı karşıya olduğu gerçeği görmezden geldiğini ifade etti. Partiye göre gelir ve sosyal eşitsizlikler derinleşirken servet az sayıda kişide birikiyor.
AKEL bu durumun "tesadüf olmadığını", Kıbrıs ekonomisinde yapısal bir sorun olduğunu ve Anastasiadis-DISY ile Christodoulidis hükümetlerinin politikalarının bu sorunu pekiştirdiğini vurguladı.
