Kıbrıs ile Yunanistan’ı bağlayan Büyük Deniz Enterkonektörü projesinin tamamlanması bir yıl ertelenerek 1 Ocak 2031’e kaldı. Projenin maliyeti de 1,9 milyar euroyu aşacak. Bu bilgiyi Kıbrıs Enerji Düzenleme Kurumu (CERA) Başkanı Polyvios Lemonaris, Meclis Enerji Komitesi’ne verdi.
Lemonaris, nihai maliyetin henüz belirlenemediğini söyledi. “Bağlantıya ilişkin veriler, 1,9 milyar euronun yeterli olmadığını gösteriyor” dedi. CERA’nın maliyetin ne kadara çıkabileceğini hesaplayamadığını da ekledi.
CERA’ya gecikme bilgisi, kablo üreticisi Nexans’ın projeyi uygulayan kuruluş aracılığıyla gönderdiği bir yazıyla iletildi. Bağlantının başta 1 Ocak 2030’da tamamlanıp enerjilendirilmesi planlanmıştı.
Lemonaris, hâlâ devam eden deniz tabanı etütlerinin tamamlanmasının nihai maliyet için kilit olduğunu söyledi. Çünkü etüt sonuçları, denizaltı kablosunun üretim ve döşeme maliyetiyle doğrudan bağlantılı.
Şimdiye kadar etütlerin yüzde 60’ı 45 milyon euroya tamamlandı. Kalan yüzde 40’ın bitmesi yaklaşık altı ay daha sürecek.
Uzunlukları 170 km ve 280 km olan iki bölüm için kablo üretildi. Lemonaris, İtalya’da denizde büyük derinliklerde testlerin yapıldığını belirtti.
Lemonaris, Kıbrıs ve Yunanistan düzenleyicilerinin ağustos ayında ortak bir yazı gönderdiğini söyledi. Yazıda, projeyi uygulayan kuruluş Yunanistan Bağımsız Güç İletim Operatörü’nden (IPTO), IPTO ile Meridiam arasındaki anlaşma kapsamında projenin mülkiyetinde olası bir değişiklik hakkında bilgi ve açıklama istendi. Yazıya henüz yanıt verilmediği için konu çözümsüz kaldı.
Lemonaris ayrıca IPTO’nun, enterkonektörün elektrik piyasasını nasıl etkileyeceğine dair çalışmayı henüz sunmadığını ekledi.
Getiriler ve riskler
Lemonaris, enterkonektörü işletecek tarafın ilk 17 yıl için yüzde 8,3, sonraki 17 yıl için ise yüzde 4,6 getiri elde edeceğini söyledi.
Milletvekillerinin sorularını yanıtlayan Lemonaris, projenin mücbir sebep, uygulayıcı kuruluşun kusuru ya da jeopolitik risk nedeniyle sonlandırılması halinde zararın maliyetinin Kıbrıs ile Yunanistan arasında paylaşılacağını söyledi. Enterkonektörün ömrü 50 yıl.
İsrail konusunda Lemonaris, bir yatırım talebinin sunulduğunu ve iki tarafın 5 Kasım’da bir araya geleceğini açıkladı. Bu toplantıda dosyanın eksiksiz olup olmadığı kontrol edilecek, ikinci aşamada ise değerlendirme yapılacak.
