İngiltere piyasaları, Başbakan Keir Starmer'ın Pazartesi günü yaptığı yüksek riskli 'sıfırlama' konuşmasına olumsuz tepki verdi. Yerel seçimlerdeki ağır kayıpların ardından devlet tahvili getirileri keskin biçimde yükseldi ve sterlin değer kaybetti.
Starmer'ın konuşması, başbakanlığının en kritik anlarından birinde geldi. Üst düzey İşçi Partisi yetkilileri parti stratejisini, otoritesini ve yönünü açıkça sorguluyor. Ağır seçim yenilgilerinin ardından liderlik istikrarı ve hükümetin ekonomi gündeminin geleceğine dair kaygılar yoğunlaştı.
Bağımsız finansal danışmanlık şirketi deVere Group'un CEO'su Nigel Green, 'Finansal piyasalar artık İngiltere'nin siyasi riskini varlık fiyatlarını etkileyen başlıca etken olarak değerlendiriyor' dedi.
Green sözlerine şöyle devam etti: 'İngiltere'nin 10 yıllık tahvil getirisi konuşma sırasında kritik yüzde 5 seviyesine doğru fırladı. 30 yıllık tahvil getirileri ise yüzde 5,6'nın üzerine çok daha agresif biçimde tırmandı. Bu durum, Britanya'nın uzun vadeli mali görünümüne dair derin kaygıyı gösteriyor.'
'Aynı zamanda sterlin dolar karşısında değer kaybetti. Yatırımcılar İngiltere varlıklarındaki pozisyonlarını azaltarak geleneksel güvenli liman varlıklarına yöneldi.'
Green'in açıklamasına göre Başbakan'ın konuşması, seçimlerin ardından siyasi anlatıyı yeniden kurmayı amaçlıyordu. Ancak finansal piyasalar Britanya'nın bundan sonra nereye gideceğine dair derin bir kaygı sinyali veriyor.
'Yatırımcılar, ağır seçim yenilgilerinin ardından siyasi varlığı için mücadele eden bir başbakan görüyor. Aynı zamanda bu başbakan piyasalara mali disiplinin sürdüğünü ikna etmeye çalışıyor.'
'Bu birleşim, tahvil ve döviz piyasalarındaki sıcaklığı anında yükseltiyor.'
Yerel seçimlerde İşçi Partisi, Nigel Farage'ın Reform Partisi ve Yeşil Parti'ye önemli belediyeler kaybetti. Bu sonuçlar Westminster genelinde yoğun siyasi tepkilere yol açtı. Parti içinden ve dışından eleştirmenler, Starmer'ın büyüme, yaşam standartları, göç ve ekonomik güven konularında seçmenlerle yeniden bağ kuramadığını öne sürüyor.
Siyasi hasar hızla finansal piyasalara da yansıdı. Yatırımcılar uzun süreli istikrarsızlığın hükümetin harcama disiplinini sürdürme kapasitesini zayıflatabileceğinden endişe ediyor. Bu endişe, borç yükünün yüksek seyrettiği ve dünya genelinde borçlanma maliyetlerinin baskı altında olduğu bir dönemde daha da büyüyor.
deVere CEO'su, 'Tahvil yatırımcıları Starmer hükümetinden netlik, otorite ve disiplin istiyor' dedi.
'Yatırımcılar zor mali kararların hâlâ alınıp alınamayacağını sorgulamaya başlıyor. Bu süreç bir kez başladığında getiriler çok hızlı yükseliyor.'
ABD Tahvilleri ve Alman Bono'larının Altında Performans
Tahvil piyasasındaki tepki özellikle dikkat çekici. Çünkü uzun vadeli İngiliz devlet tahvilleri hem ABD Hazine tahvillerinin hem de Alman Bono'larının altında performans gösteriyor. Bu durum yatırımcıların İngiltere varlıklarına özgü bir siyasi risk primi eklediğini ortaya koyuyor.
Sterlin dolar karşısında da değer kaybetti. Jeopolitik gerilimler ve yükselen enerji fiyatlarına bağlı küresel oynaklık ortasında yatırımcılar güvenli liman olarak dolara yöneldi.
Nigel Green konuyu şöyle açıkladı: 'Döviz piyasası, Britanya'nın uzun bir siyasi istikrarsızlık dönemine girebileceğine dair kaygıyı yansıtıyor. Üstelik bu durum, enflasyon riskleri, yükselen petrol fiyatları ve yüksek faiz oranlarının dünya ekonomileri için zaten zorlu bir tablo oluşturduğu bir dönemde yaşanıyor.'
'Piyasalar İngiltere'de siyasi baskının daha da artması durumunda, siyasetçilerin seçimlerin ardından kamuoyu desteğini geri kazanmak için mali politikayı gevşetebileceğinden giderek daha fazla endişe duyuyor.'
'Bu, tahvil yatırımcılarının en çok korktuğu senaryo: artan borçlanma, zayıflayan mali disiplin ve siyasi kırılganlığın aynı anda gelmesi.'
10 yıllık tahvil getirisindeki yüzde 5 seviyesi yatırımcılar tarafından son derece dikkatle izleniyor. Bunun nedeni 2022'de Liz Truss'ın mini bütçesinin ardından yaşanan tahvil krizinin hatırlanması.
Green şöyle uyardı: 'Henüz hiç kimse bunun 2022 Truss dramının tekrarı olduğunu öne sürmüyor. Ancak piyasaların hafızası uzundur.'
'Yatırımcılar, Britanya'nın mali yönü hakkındaki şüpheler ortaya çıktığında güvenin ne kadar hızlı bozulduğunu hatırlıyor. Siyasi istikrarsızlığa dair herhangi bir işaret, harcama endişeleriyle birleştiğinde İngiliz borç piyasalarında anında hassasiyet yaratıyor.'
'Britanya borcunu finanse etmek için büyük ölçüde uluslararası yatırımcılara bağımlı. Küresel sermaye siyasi sorunların çözülmesini sabırla beklemiyor.'
'Yatırımcılar istikrarsızlığın arttığına veya mali güvenilirliğin zayıfladığına inanırsa anında daha yüksek getiri talep ediyor. Bugün tahvil piyasasında yaşanan tam olarak budur.'
