Çalışma Bakanı Marinos Mousiouttas perşembe günü, işveren örgütleri ile sendikalar arasında özel emeklilik fonları (provident fund) ve bu fonların genel emeklilik reformuna nasıl oturacağı konusunda büyük bir görüş ayrılığı olduğunu söyledi.
Bakan, bu konunun ilk kez ele alındığı çalışma danışma kurulunun son toplantısının ardından gazetecilere konuştu.
Bakan, sendikaların özel emeklilik fonlarının yasayla belirlenmesini ve tüm özel şirketlerin bu fonu sunmasını istediğini teyit etti. İşverenler ise fonların gönüllü kalması konusunda ısrar ediyor.
Kıbrıs'ta özel emeklilik fonları, işverenler ile çalışanlar arasındaki toplu ya da bireysel sözleşmelere dayanıyor. Şirketlerin bu fonu sağlamasını zorunlu kılan bir yasa bulunmuyor.
İki tarafın görüşlerini dinleyen Mousiouttas, hükümetin “ortak payda”yı bulmaya çalışacağını söyledi.
Çalışma danışma kurulunun bir sonraki toplantısı 9 Kasım Cuma günü yapılacak.
Bakanın açıklamasına göre hükümetin genel tutumu, özel emeklilik fonlarının “işçilerin emekliliğini destekleyen gerekli bir kurum” olduğu yönünde.
“Yapmaya çalışacağımız şey, bu kurumun nasıl genişletilebileceğini görmek.”
Paydaşlar ayrıca bazı ayrıntıları da görüştü. Bunlardan biri, emeklilik döneminde fonun tek seferde mi yoksa taksitlerle mi nakde çevrileceği. Bir diğer konu ise bugün olduğu gibi belirli koşullarda fondan borç alınıp alınamayacağı.
Bakan ancak özel emeklilik fonları meselesinin “bugün, yarın ya da gelecek yıl bile” çözülecek bir konu olmadığını açıkça belirtti.
Bir fonun olgunlaşıp getiri sağlaması için en az on yıl gerektiğini de ekledi.
Yine de görüşmeler sürecek. Hükümet sendikalar ile işverenler arasında bir uzlaşı sağlarsa ilgili yasa tasarısının hazırlanmasına başlanacak.
“Kesinlikle Avrupa standartlarını takip edeceğiz” dedi Mousiouttas, gelecekteki yasa tasarısı hakkında.
Özel emeklilik fonu, Kıbrıs'ta bazı işverenlerin çalışanları için sunduğu, temelde özel bir grup emeklilik planıdır.
Fon üyeleri, sosyal sigortaya benzer biçimde emeklilik için maaşlarının sabit bir yüzdesini her ay ortak bir yatırım havuzuna yatırır.
Özel emeklilik fonunu lisanslı bir emeklilik sağlayıcısı yönetir. Bu sağlayıcılar genellikle sigorta şirketleri ya da varlık yönetim şirketleridir.
Fonun işleyişinde, sosyal sigorta primlerine benzer şekilde hem çalışanın hem de işverenin katkısı yer alır. Her tarafın ödediği tutar eşit olabileceği gibi farklı da olabilir.
Katkı tutarını genellikle işveren belirler ve bu bilgileri iş sözleşmesinde yer alır.
Çalışanların emeklilik yaşına ulaşmadan ya da iş sözleşmeleri feshedilmeden emeklilik fonlarına erişimi genel olarak kısıtlıdır. Ancak çalışanın fonunun bir kısmını borç olarak almasına izin verilir.
Bu arada, sıfır ve birinci sütunları kapsayan emeklilik reformunun asıl kısmı üzerinde hükümet hâlâ çalışıyor.
Taslak yasanın Başsavcılık tarafından incelenmesi gerekiyor.
Bu işlem tamamlandığında Mousiouttas'ın yasa tasarısını bakanlar kuruluna sunacağını söyledi. Bakanlar kurulu onay verirse tasarı Meclis'e sevk edilecek.
Sıfırıncı sütun olarak anılan düzenleme, düşük gelirlilerin emeklilik maaşlarını ilgilendiriyor.
Birinci sütun ise Sosyal Sigorta Fonu'nun işleyişinin ve devlet emekliliklerinin yeniden düzenlenmesini kapsıyor.
Özel emeklilik fonları ile mesleki emeklilik planları ikinci sütun kapsamına giriyor.
Hükümet, emeklilik reformunun sıfır ve birinci sütunlarını 2027'nin başında hayata geçirmeyi hedefliyor.
