Sayıştay, Denizcilik Bakanlığı'nın Kıbrıs-Yunanistan feribot hattı politikasında köklü bir değişiklik yapılması çağrısında bulundu. Perşembe günü yayımlanan özel rapor, devlet sübvansiyonlarının işletmeciyi gemiyi doldurmaktan caydırdığını ve rezervasyon sisteminin mevcut koltukları halktan gizlediğini ortaya koydu.
Sözleşmeyi elinde bulunduran ve her yaz Kıbrıs ile Yunanistan arasında 22 gidiş-dönüş sefer düzenleyen Scandro Holding Ltd, taşıdığı yolcu sayısından bağımsız olarak yıllık 5,47 milyon euro sabit ödeme ve bilet satışlarının yüzde 6'sını garanti olarak alıyor. Sayıştay, bu yapının ters bir teşvik yarattığını belirledi: Doluluk oranı düştükçe şirketin işletme maliyetleri azalıyor, ancak tazminat ödemesi garanti altında kalmaya devam ediyor.
Rakamlar bu tespiti doğruluyor. Biletler bazen rezervasyon platformu açıldığı anda tükenmesine rağmen, 2022-2025 döneminde hattın ortalama doluluk oranı yalnızca yüzde 49 oldu. Geminin maksimum kapasitesi 350 yolcu. Dört yıl içinde toplam 61.600 yolcu taşınabilecekken, gemiye gerçekte yalnızca 30.459 yolcu bindi.
Sayıştay Başkanı Andreas Papakonstantinou, rezervasyon sisteminin bilet kalmadığını gösterdiği hâlde geminin yalnızca yüzde 69 dolulukla kalktığı vakaları öne çıkardı. Araç taşımacılığında tablo daha da çarpıcıydı: Sistemin sıfır müsaitlik gösterdiği denetlenen seferlerde gemi sefer başına ortalama 64 araç taşıdı; bu da gerçek kapasitenin yüzde 75 ile yüzde 89 arasında boş olduğu anlamına geliyordu.
Rezervasyon sistemi de sert eleştirilere maruz kaldı. Sistemdeki zayıflıklar, bir yolcunun dört kişilik bir kabini tek başına, tek kişilik kabinden daha düşük fiyata rezerve etmesine olanak tanıyor.
Ayrıca hiçbir iptal ücreti veya cezası uygulanmıyor; bu durum yolcuların rezervasyonlarını son dakikaya kadar tutup iptal etmelerine yol açıyor ve boşalan koltuklar artık doldurulamıyor. Bilet fiyatları ise sezon boyunca sabit kalıyor: Mayıs'ta da Ağustos'ta da aynı fiyat geçerli; talebi yansıtan dinamik fiyatlandırma uygulanmıyor.
Sayıştay Başkanı, sübvansiyon programının devam etmesi gerektiğini söyledi ancak teşvik ve tazminat yapısının derhal yeniden değerlendirilmesini istedi. Sübvansiyon oranının şu anda yüzde 93'e yakın olduğunu ve düşürülebileceğini belirtti.
Devlet, 2022-2025 döneminde Scandro'ya toplam 20,4 milyon euro ödedi: 2022'de 5.208.952 euro, 2023'te 5.211.755 euro, 2024'te 4.847.054 euro ve 2025'te 5.171.317 euro.
