Çarşamba günü Kıbrıs Forumu'nda konuşan Hint ve Alman diplomatlar, Kıbrıs sorunu çözülmeden adanın stratejik konumundan tam olarak yararlanamayacağını söyledi. Almanya'nın Maslahatgüzarı, adanın bölünmesi nedeniyle Kıbrıs'taki tüm enerji projelerinin durduğunu belirtti.
Hint Yüksek Komiseri Manish ve Almanya Maslahatgüzarı Mirko Kruppa bir panelde, çözüm bulunana kadar daha maliyetli alternatiflerin aranmak zorunda kalınacağını ve Kıbrıs'ın konumunun sunabileceği tüm avantajlardan yararlanamayacağını söyledi.
“Kıbrıs'taki tüm enerji projeleri adanın bölünmesi nedeniyle durdu” diyen Kruppa, Kıbrıs sorununun acilen çözülmesi gerektiğini savundu. Kıbrıslılar ortak bir güvenlik politikası istiyorsa, “‘kuzey’ ve ‘güney’in NATO'ya katılma konusunda anlaşması ve adadaki Türk varlığını kabul etmesi gerekecek” dedi.
Enerji, güvenlik ve kriz müdahalesi konularında Avrupa'nın Kıbrıs'ı güvence altına almak için ne yapabileceği sorulduğunda Kruppa “pek bir şey” dedi. AB Konseyi dönem başkanlığını Kıbrıs'ın yürüttüğü sırada 42. Madde tartışıldığında “yerinde bir prosedür bulunmadığı” anlaşıldığını söyledi ve bunların oluşturulmasının en az iki ila üç yıl süreceğini ekledi. “Kıbrıs'ın bekleyecek zamanı olduğunu düşünmüyorum” dedi.
“Doğu Akdeniz'in istikrarını kontrol etmek isteyen herkes bu adayla çalışmak zorunda” dedi.
Kıbrıs'ın merkezde olması ve stratejik konumunu tam kullanabilmesi için “toplum olarak bir araya gelmesi ve dramı ile derin bölünmeleri aşması” gerektiğini söyledi. AB'nin ve garantör güçlerin de kendi rolleri olduğunu belirtti, ancak başlangıç noktasının “adada olduğu”nu vurguladı. “Kıbrıs bir varlık olma potansiyeline sahip ve herkes bunu görüyor, ama mesele maliyeti hesaplamak” dedi.
Hint Yüksek Komiseri
Manish, Kıbrıs'ın stratejik ve coğrafi değerinin “sistemlerini baskı altında çalışır tutabilmesine, bilgili ve egemen kararlar alabilmesine, tek noktalara bağımlılığı azaltmasına ve karar alma kapasitesinden ödün vermeden güvenilir ortaklara dayanabilmesine” bağlı olacağını söyledi.
Son iki yılda geliştirilen stratejik ortaklığa değinen Manish, Kıbrıs'ın Hindistan-Orta Doğu-Avrupa Ekonomik Koridoru'na (IMEC) katılmasına ilişkin görüşmelerin sürdüğünü söyledi. “Kıbrıs ilgileniyor ve Dışişleri Bakanlığı'nda bu konuda bir irtibat noktası atadı” dedi.
Ama “resmen kurucu üye olarak kabul edilmeden önce kat edilmesi gereken bir yol var” diye ekledi ve Kıbrıs'ın bu projelere faydalı olabilmesi için altyapı açısından finansal, ekonomik veya dijital bağlantı dahil bazı adımların atılması gerektiğini söyledi.
Manish, Kıbrıs'ı “ağırlığının üzerinde yumruk atmak”la övdü ve AB'nin en hızlı büyüyen ekonomilerinden biri olduğunu kaydetti. Kıbrıs'ın Hindistan için de önemli bir yatırımcı olarak kendi değerini getirdiğini, Kıbrıs'tan Hindistan'a önemli miktarda doğrudan yabancı yatırım aktığını söyledi.
“Güncel Cumhurbaşkanı ortaklıklarını çeşitlendirmesi gerektiğini anlıyor” diyen Manish, Cumhurbaşkanı'nın bilinçli olarak doğuya bakan politikalar izlediğini ekledi. “Sinergilerimizi haritaladık, denizcilikte bir heyetimiz var, bağlantı konusunda bir tartışma yapacağız” dedi ve ardından “Ama tarihi toprak sorunu burada” diye ekledi.
“İleriye dönük olarak garantör güçlerin daha fazla ağırlık vermesi ve AB'nin Kıbrıs sorununa çözüm bulmak için daha fazla dahil olması gerektiğine inanıyorum” dedi. Hindistan her zaman Kıbrıs'ın yanında durduğunu ve “her olası şekilde desteklediğini” söyledi, ancak “bu sorun yüzünden daha fazla iş yapılamıyor. Bir çözüm bulunmasını umuyorum” diye ekledi.
