İran, ABD ile arasındaki savaşı durdurmak için önerilen anlaşmayı inceliyor. İran'ın Mehr haber ajansı, ABD Başkanı Donald Trump'ın anlaşmaya yönelik görüşmelerin devam ettiğini açıklamasının ardından salı günü bu bilgiyi duyurdu.
ABD ve İsrail'in İran'a saldırı başlatmasının üzerinden üç aydan fazla süre geçti. Çatışma bir çıkmaza dönüştü ve büyük ölçüde dolaylı şekilde yürütülen geçici anlaşma görüşmeleri sonuçsuz kaldı. Bu süreçte Hürmüz Boğazı büyük ölçüde kapalı durumda.
Mehr'in aktardığı bir kaynağa göre İran, geçici anlaşmanın önerilen nihai metnine henüz yanıt vermedi. Tahran, ABD'nin geçmişte yükümlülüklerine uymadığı yönündeki görüşü ve köklü güvensizlik nedeniyle meseleye "sert" bir yaklaşım sergiliyor.
Trump pazartesi günü yaptığı açıklamada, İran ile müzakerelerin sürdüğünü söyledi. Önümüzdeki hafta içinde ateşkesi uzatacak ve Hürmüz Boğazı'nı yeniden açacak bir anlaşmaya varılacağını belirtti.
Trump, mart ortasından bu yana defalarca barış anlaşmasının imzalanmasına çok yakın olduğunu söyledi. Nisan başından itibaren ateşkes büyük ölçüde korundu. Ancak İran ve ABD geçtiğimiz hafta içinde birkaç kez karşılıklı saldırı gerçekleştirdi.
Petrol fiyatları salı günü yüzde 1'den fazla düştü ve önceki günün sert yükselişini geri verdi. Uluslararası Enerji Ajansı'nın üst düzey bir yetkilisi ise küresel petrol stoklarının tarihsel olarak düşük seviyelere inebileceği uyarısında bulundu.
İSRAİL LÜBNAN'DA SALDIRILARINI SÜRDÜRÜYOR
28 Şubat'ta başlayan savaşta, başta İran ve Lübnan olmak üzere binlerce kişi hayatını kaybetti. Savaş, küresel ekonomide de büyük bir baskı yarattı. İran'ın Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapatması enerji fiyatlarını yukarı çekti. Bu boğaz, daha önce dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz arzının yaklaşık beşte birini taşıyordu.
Savaş aynı zamanda İsrail ile Lübnanlı militan grup Hizbullah arasındaki en son çatışma dalgasını da tetikledi. İsrail, Lübnan'a 25 yılın en derin kara harekâtını yürütüyor.
Lübnanlı güvenlik kaynakları, İsrail'in salı günü güney Lübnan'a yönelik saldırılarını sürdürdüğünü bildirdi. Bu gelişme, ABD'nin arabuluculuğunun savaşın daha da tırmanmasını önlediği görüntüsünün oluşmasından bir gün sonra geldi.
Lübnan'ın pazartesi günü açıkladığı kısmi ateşkes kapsamında İsrail, Beyrut'a ve başkentin Hizbullah kontrolündeki banliyölerine yönelik saldırılardan kaçınacak. İran ile bağlantılı grup ise İsrail'e saldırılarını durduracak.
Lübnan, çarşamba günü Washington'da İsrail ile yapacağı görüşmelerde ateşkesi genişletmeye çalışacağını açıkladı.
İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, Beyrut'a yönelik saldırıların durdurulmasına dair olası bir anlaşma nedeniyle yurt içinde eleştirilerle karşılaşıyor. Netanyahu, bu yıl içinde yapılacak ve kaybetmesi öngörülen bir seçimle de karşı karşıya.
İRAN SINIRLI BİR ANLAŞMA İSTİYOR
İran kaynaklarına göre Tahran, daha geniş savaşta sınırlı bir geçici anlaşma için baskı yapıyor. Böylece artan ekonomik baskıyı hafifletmeye çalışırken, nükleer programı konusunda büyük tavizler vermekten de kaçınmayı hedefliyor.
Tahran, olası bir anlaşma kapsamında şu talepleri öne sürüyor: Lübnan dahil tüm cephelerde düşmanlıkların sona ermesi, milyarlarca dolarlık petrol gelirine erişim, ham petrol ihracatına muafiyetler, ABD'nin limanlarına uyguladığı ablukanın kaldırılması ve Hürmüz Boğazı üzerindeki etkisinin sürmesi.
Trump ise hem boğazı yeniden açma hem de ABD'deki yakıt fiyatlarını dizginleme baskısı altında. Bunu yaparken İran'a taviz vermemesi de bekleniyor.
İran Devrim Muhafızları salı günü, son 24 saat içinde Devrim Muhafızları donanmasından izin alan 24 geminin boğazdan geçtiğini açıkladı.
İran pazartesi günü, İsrail'in Beyrut'a saldırılarına yeniden başlaması halinde ablukasını Kızıldeniz'in girişindeki bir diğer kritik geçit olan Babül Mendep Boğazı'na da genişletme tehdidinde bulundu.