Kıbrıslı Thomas Kazakos'un genel sekreterliğini yaptığı Uluslararası Denizcilik Odası'nın da aralarında bulunduğu sekiz önde gelen denizcilik kuruluşu, Birleşmiş Milletler (BM) ve Uluslararası Denizcilik Örgütü'nü (IMO), Hürmüz Boğazı'nda zorunlu geçiş ücretleri veya hizmet bedelleri uygulanmasını engellemeye çağırdı.
Pazartesi günü BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ve IMO Genel Sekreteri Arsenio Dominguez'e gönderilen ortak açık mektup, denizcilik sektörünün dünyanın en önemli uluslararası su yollarından birinde gemilere ücretlendirme yapılması önerilerine yönelik endişelerini yineledi.
Mektup; Asya Gemi Sahipleri Birliği, BIMCO, Uluslararası Kruvaziyer Hatları Birliği (CLIA), Avrupa Gemi Sahipleri Birliği (ECSA), Intercargo, Intertanko, Uluslararası Denizcilik Odası (ICS) ve Dünya Denizcilik Konseyi tarafından ortaklaşa imzalandı.
Çatışmaların başlangıcından bu yana denizcilerin karşı karşıya kaldığı tehlikelere dikkat çeken kuruluşlar, denizcilerin artan bir belirsizlik altında çalıştığını, bazılarının yaralandığını, bazılarının ise denizdeki görevlerini yerine getirirken hayatını kaybettiğini belirtti.
“Küresel ticareti mümkün kılan denizcilerin güvenliği pazarlık konusu yapılamaz” diyen kuruluşlar, “Seyrüsefer özgürlüğü de aynı şekilde korunmalıdır” ifadesini kullandı.
Ticaret gemilerinin uluslararası su yollarında güvenli, öngörülebilir ve gereksiz engellere takılmadan seyretme yeteneğinin, dayanıklı tedarik zincirleri, ekonomik istikrar ve enerji güvenliği için temel önem taşıdığı vurgulandı.
Bu bağlamda kuruluşlar, zorunlu geçiş ücretleri veya “adından başka her şeyiyle bir geçiş harcı olan hizmet bedelleri” getirilmesinin, yerleşik uluslararası uygulamalardan ciddi bir sapma anlamına geleceği uyarısında bulundu.
Küresel ticaret üzerindeki doğrudan finansal etkilerin ötesinde, bu tür ücretlerin uluslararası seyir ve geçiş için kullanılan boğazları yöneten uluslararası kabul görmüş hukuki çerçeveyi zedeleyebilecek bir emsal yaratabileceği belirtildi.
Kuruluşlar, “Böyle bir emsal oluştuğunda, benzer önlemlere başka yerlerde direnmek giderek zorlaşacak ve bu durum uluslararası denizcilik ile küresel ticaret için belirsizlik yaratacaktır” uyarısında bulundu.
Ayrıca, sonuçların sadece gemi sahipleri veya denizcilik işletmeleriyle sınırlı kalmayacağına dikkat çekildi. “Deniz taşımacılığına dayatılan her türlü ek maliyet, kaçınılmaz olarak uluslararası tedarik zincirlerine yansır” denildi.
Mektuba göre bu maliyetler, daha yüksek enerji fiyatlarına, daha yüksek enflasyona ve daha büyük ekonomik belirsizliğe katkıda bulunarak, nihayetinde denizcilik sektörünün çok ötesindeki haneleri ve işletmeleri etkileyecek.
“Nihayetinde bu etkiler, dünya genelinde geçim kaynaklarını etkileyerek insani bir bedel taşıyacaktır” diyen imzacılar, seyrüsefer özgürlüğünün uluslararası denizcilik yönetişiminin temeli olarak kalması gerektiğinin altını çizdi.
Aynı zamanda kuruluşlar, politika yapıcıları, bölgesel güvenlik ve çatışmaların çözümü konusundaki tartışmalar devam ederken, uluslararası kabul görmüş seyir haklarının tehlikeye atılmaması veya daha geniş siyasi müzakerelerin bir parçası olarak kullanılmaması konusunda uyardı.
IMO ve daha geniş BM ile işbirliği yaparak, uluslararası boğazları yöneten köklü hukuki ilkeleri, özellikle de Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi'nde (UNCLOS) yer alan ilkeleri korumaya hazır olduklarını da ifade ettiler.
Mektubu; Asya Gemi Sahipleri Birliği Başkanı Eleanor Keukura Roi, BIMCO Genel Sekreteri ve İcra Kurulu Başkanı David Loosley, CLIA Başkanı ve İcra Kurulu Başkanı Bud Darr, ECSA Genel Sekreteri Sotiris Raptis, ICS Genel Sekreteri Thomas Kazakos, Intercargo Direktörü ve Genel Sekreteri Kostas Gkonis, INTERTANKO İcra Direktörü Tim Wilkins ve Dünya Denizcilik Konseyi Başkanı ve İcra Kurulu Başkanı Joe Kramek imzaladı.
Sekiz kuruluş bir arada, BM ve IMO'yu, Hürmüz Boğazı üzerinden uluslararası seyri koruyan hukuki ilkelerin “zayıflatılmaması veya değiştirilmemesi” konusunda güvence altına almaya çağırdı.
