ABD ve İran, Basra Körfezi'ndeki son gerginlikleri durdurma ve Hürmüz Boğazı konusundaki müzakereleri yeniden başlatma konusunda anlaştı. Anlaşma, geçici ateşkesi kurtarma umudunu artırırken, iki tarafın karşılıklı saldırıları geçici de olsa sona erdirdi.
ABD'nin İran'a yönelik yeni saldırılarının ardından Brent ham petrol varil başına 100 dolara yaklaşırken, piyasalar Washington'ın uzun süreli bir enerji şokunu kaldıramayacağını düşünüyor. Analistler, yüksek petrol fiyatlarının enflasyonu yeniden tetikleyeceğini ve tüketici güvenini zayıflatacağını öngörüyor.
İngiliz sterlini, ABD ile İran arasındaki ateşkesin sürdürülebilirliğine ilişkin artan endişeler nedeniyle baskı altında işlem görüyor. ABD'nin güney İran'a yönelik saldırıları ve İngiltere Merkez Bankası'nın faiz artırımı beklentilerinin zayıflaması da sterline olumsuz yansıdı.
ABD ile İran arasındaki barış görüşmelerinin tıkanması ve Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyatların kısıtlı kalması nedeniyle petrol fiyatları pazartesi günü yaklaşık yüzde 3 arttı. Brent petrol üç haftanın en yüksek seviyesi olan 108,36 dolara ulaşırken, analistler diplomasi çıkmazının sürmesi halinde fiyatların yükselmeye devam edeceğini öngörüyor.
ABD'nin özel temsilcisi Steve Witkoff ve Jared Kushner, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile görüşmek üzere Pakistan'a hareket edecek. Ancak İran, ABD temsilcileriyle doğrudan görüşme yapmayacağını ve endişelerini arabulucu Pakistan aracılığıyla ileteceğini açıkladı. Hürmüz Boğazı'nın büyük ölçüde kapatılması ve petrol fiyatlarındaki sert yükseliş küresel piyasaları sarsmaya devam ediyor.
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile ateşkesin uzatılmasını istemediğini ve anlaşma sağlanamazsa bombalamaya devam etmeyi beklediğini söyledi. Washington, Pakistan'da son dakika barış görüşmelerinin yapılacağından emin olduğunu ifade etti.
Köşe yazısı, ABD Başkanı Trump'ın Körfez krizindeki saldırgan söylemini 3.000 yıl önceki Firavun II. Ramses ile karşılaştırıyor. Ramses'in kendini yüceltmesine rağmen tarihin bilinen ilk barış antlaşmasını imzalamasını hatırlatarak, diplomasinin gösterişe tercih edilmesi gerektiğini savunuyor.
ABD, İran'a yönelik deniz ablukasını sıkılaştırırken bölgeye binlerce ek asker ve savaş gemisi sevk ediyor. Askeri planlamacılar, İran topraklarında kara harekâtı seçeneklerini de aktif olarak değerlendiriyor.
ABD Başkanı Donald Trump, savaş ve göç politikalarını eleştiren Papa Leo'yu "zayıf" ve "suça karşı yetersiz" olmakla suçladı. Papa Leo ise demokrasilerin "çoğunlukçu tiranlığa" kayma riskine karşı uyarıda bulundu.
ABD ordusu İran limanlarına yönelik ablukayı başlattı. Tahran'ın sert tepkisine rağmen müzakere umutları petrol piyasalarına bir miktar rahatlama getirdi ve referans fiyatlar salı günü 100 doların altına düştü. Hürmüz Boğazı'ndaki gerilim küresel enerji güvenliğini tehdit etmeye devam ediyor.
ABD ordusu, İran Devrim Muhafızları tarafından döşenen deniz mayınlarını temizlemek için Hürmüz Boğazı'nda operasyon başlattı. İki ABD savaş gemisi boğazdan geçiş yaptı. ABD Başkanı Trump, İran'ın 28 mayın döşeme botunun batırıldığını açıkladı.
İran, Pakistan'ın arabuluculuğuyla sağlanan iki haftalık ateşkes kapsamında Hürmüz Boğazı'ndan güvenli geçişi yeniden sağlamayı ve karşı saldırılarını durdurmayı kabul etti. Anlaşma, Trump'ın İran'ın sivil altyapısına yönelik yıkıcı saldırı başlatma süresinin dolmasına iki saatten kısa bir süre kala gerçekleşti.
Ukrayna istihbarat değerlendirmesine göre Rus uyduları, İran'ın ABD güçlerini ve diğer hedefleri vurması için Orta Doğu'daki askeri tesislerin ayrıntılı görüntülerini çekti. Rusya ve İran'ın siber alanda da iş birliği yaptığı ve hacker gruplarının kritik altyapıları hedef aldığı belirlendi.
Petrol fiyatları, ABD ile İran arasındaki görüşmelerin akıbetinin belirsizliğini koruması ve Hürmüz Boğazı'ndaki seyrüsefer kesintilerinin devam etmesi nedeniyle Pazartesi günü yatay seyretti. OPEC+ Mayıs ayı için günlük 206.000 varillik mütevazı bir üretim artışı kararı aldı ancak savaş nedeniyle birçok üretici bu artışı fiilen gerçekleştiremeyecek.
ABD Hava Kuvvetleri'ne ait bir A-10 Warthog saldırı uçağı Hürmüz Boğazı yakınlarında düştü. Aynı saatlerde bir F-15E de İran üzerinde vuruldu. Diplomatik alanda ise İran, ABD'nin 48 saatlik ateşkes teklifini reddetti ve Katar arabuluculuktan çekildi.
ABD Başkanı Donald Trump, İran'daki köprü ve enerji santrallerini vurma tehditlerine devam etti. İran'ın Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapatmasının ardından yaklaşık 40 ülke serbest geçişi yeniden sağlamak için bir araya geldi. BM Güvenlik Konseyi, ticari gemileri korumaya yönelik bir karar tasarısını oylamaya hazırlanıyor.