NASA'nın Artemis II görevindeki dört astronot, Pazartesi günü bir insanın Dünya'dan ulaştığı en uzak noktaya erişti. Mürettebat, Ay'ın yerçekimi etki alanındaki bir yörüngede ilerleyerek kısa süre içinde Ay'ın karanlık uzak yüzünün üzerinden geçecek.
Geçen hafta Florida'dan fırlatılan Orion kapsülüyle uçan Artemis II mürettebatı, altıncı uçuş günlerinde sabah 10:50 civarında uyandı. Mürettebatı, hayatını kaybeden efsanevi Apollo 8 ve Apollo 13 astronotu Jim Lovell'ın önceden kaydedilmiş bir mesajı karşıladı.
Geçen yıl 97 yaşında hayatını kaybeden Lovell mesajında şunları söyledi: "Eski mahallemize hoş geldiniz. Bugün tarihi bir gün ve ne kadar meşgul olacağınızı biliyorum ama manzaranın tadını çıkarmayı unutmayın… İyi şanslar ve tanrı yolunuzu açık etsin."
NASA astronotları Reid Wiseman, Victor Glover ve Christina Koch ile Kanadalı astronot Jeremy Hansen, Pazartesi günü ilerleyen saatlerde Dünya'dan yaklaşık 252.760 mil uzaklığa ulaştı. Bu mesafe, Lovell ve Apollo 13 mürettebatının 56 yıldır elinde tuttuğu rekoru 4.105 mil (6.606 km) geride bıraktı.
Mürettebat ardından Ay'ın uzak yüzünün etrafından dolanacak. Karanlık yüzeyden yaklaşık 4.000 mil yükseklikten geçerken, uzak arka planda basketbol topu büyüklüğünde görünen Dünya'nın Ay tarafından tutulmasına tanıklık edecekler.
Bu kilometre taşı, NASA'nın Artemis programının ilk mürettebatlı test uçuşu olan yaklaşık 10 günlük Artemis II görevinin doruk noktasını oluşturuyor.
Milyarlarca dolar bütçeli görev serisi, 2028 yılına kadar Çin'den önce astronotları Ay yüzeyine geri göndermeyi hedefliyor. Program ayrıca önümüzdeki on yılda Ay'da kalıcı bir ABD varlığı oluşturmayı ve gelecekteki olası Mars görevleri için bir test sahası görevi görecek bir Ay üssü kurmayı amaçlıyor.
Ay'ın etrafından geçiş sırasında mürettebat karanlığa gömülecek ve kısa süreli iletişim kesintileri yaşanacak. Bunun nedeni Ay'ın, NASA'nın mürettebatla iletişim kurmak için kullandığı devasa radyo antenleri ağı olan Derin Uzay Ağı'nı engellemesi.
Yaklaşık altı saat sürecek geçiş boyunca astronotlar, profesyonel kameralarla Orion'un penceresinden Ay'ın ayrıntılı fotoğraflarını çekecek. Bu fotoğraflar, Ay'ın kenarlarından süzülen güneş ışığının nadir ve bilimsel açıdan değerli bir görüntüsünü sunacak.
Mürettebat ayrıca nadir bir anı fotoğraflama fırsatı yakalayacak: Rekor kıran uzaklıkları nedeniyle küçücük görünen Dünya, Ay'ın etrafından dönerken Ay ufkuyla birlikte batıp yükselecek. Bu görüntü, Dünya'dan izlenen ay doğuşunun göksel bir versiyonu olacak.
Houston'daki NASA Johnson Uzay Merkezi'ndeki Bilimsel Değerlendirme Odası'nda konuşlanan düzinelerce Ay bilimcisinden oluşan bir ekip, astronotların gördüklerini canlı olarak anlatmasını takip edecek ve notlar alacak. Astronotlar görev eğitimi kapsamında çeşitli Ay olaylarını incelemişti.