BM Güvenlik Konseyi, Hürmüz Boğazı ve çevresinde ticari deniz taşımacılığını korumaya yönelik Bahreyn'in sunduğu karar tasarısını oylayacak. Ancak veto hakkına sahip Çin, güç kullanımının yetkilendirilmesine açıkça karşı çıktı.
İki diplomatik kaynağa göre Konsey'in 15 üyesinin katılacağı toplantı ve oylama, daha önce planlandığı gibi Cuma yerine Cumartesi sabahına alındı. Cuma günü BM tatili olarak belirlenmişti.
ABD ve İsrail'in Şubat ayı sonunda İran'a saldırmasının ardından bir ayı aşan bir çatışma başladı. Bu çatışma, kritik deniz yolunu fiilen kapattı ve petrol fiyatlarının hızla yükselmesine neden oldu.
Diplomatlar, Güvenlik Konseyi'nin dönem başkanlığını yürüten Bahreyn'in, Reuters'ın incelediği taslak kararda ticari deniz taşımacılığını korumak için "gerekli tüm savunma araçlarını" yetkilendirmeyi önerdiğini belirtti.
Bahreyn Dışişleri Bakanı Abdullatif bin Raşid El Zayani, Perşembe günü erken saatlerde Konsey'e hitaben Cuma günü oylama yapılacağını duyurdu ve Bahreyn'in "bu saygın Konsey'den birleşik bir tutum" beklediğini ifade etti.
Bahreyn, karar tasarısını güvence altına almak için diğer Körfez Arap devletleri ve Washington'un desteğini aldı. Rusya ve Çin başta olmak üzere diğer ülkelerin itirazlarını aşmak amacıyla daha önce bağlayıcı yaptırıma yapılan açık referansı metinden çıkarmıştı.
Reuters'ın incelediği taslak, bu tedbirleri "en az altı aylık bir süre için ve Konsey aksini kararlaştırana kadar" yetkilendiriyordu.
Ancak Çin'in BM Büyükelçisi Fu Cong, Perşembe sabahı Güvenlik Konseyi'ne yaptığı açıklamada güç kullanımının yetkilendirilmesine karşı çıktı. Fu Cong, böyle bir adımın "yasadışı ve ayrım gözetmeyen güç kullanımını meşrulaştıracağını, bunun da durumun daha da tırmanmasına ve ciddi sonuçlara yol açacağını" söyledi.
Karar tasarısının dördüncü taslağı, Perşembe öğlenine (TSİ 19:00) kadar "sessizlik prosedürü" kapsamında onaya sunuldu. Ancak Batılı bir diplomatik kaynak, Çin, Fransa ve Rusya'nın sessizliği bozduğunu bildirdi.
Diplomatlar, metnin ardından nihai haline getirildiğini ve oylama aşamasına geçildiğini açıkladı.
Güvenlik Konseyi'nde bir kararın kabul edilmesi için en az dokuz olumlu oy gerekiyor. Beş daimi üyeden (İngiltere, Çin, Fransa, Rusya ve ABD) herhangi birinin veto hakkını kullanması kararı engelliyor.
El Zayani, İran'ın Hürmüz Boğazı'nda "uluslararası seyrüseferi kontrol altına alma girişiminin yasadışı ve haksız" olduğunu belirterek bunun küresel çıkarları tehdit ettiğini ve "kararlı bir yanıt" gerektirdiğini söyledi.
22 üyeli Arap Birliği Genel Sekreteri Ahmed Abul Geyt, Güvenlik Konseyi'ne Bahreyn'in karar tasarısı çabalarını desteklediklerini bildirdi.
İngiltere Perşembe günü 40'tan fazla ülkeyle bir toplantıya ev sahipliği yaparak Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ve güvenli geçişin sağlanması konusundaki çabaları ele aldı. İngiltere de Bahreyn'in karar tasarısı girişimine destek verdi.
ABD Başkanı Donald Trump Çarşamba günü saldırılara devam edeceğini açıkladı ancak boğazı yeniden açmaya yönelik somut bir plan sunmadı. Bu durum, ABD'nin deniz taşımacılığının güvenli geçişini sağlamada önemli bir rol üstlenmeyebileceği endişesini artırarak petrol fiyatlarını daha da yukarı çekti.
