İki Çin konteyner gemisi Cuma günü Hürmüz Boğazı üzerinden Körfez'den çıkmayı denedi ancak geri dönmek zorunda kaldı. İran'ın Çin gemilerine güvenli geçiş güvencesi vermesine rağmen gemi takip verileri geçişin gerçekleşemediğini ortaya koydu.
Gemilerin operatörü olan Çinli COSCO şirketi, 25 Mart tarihli müşteri bildiriminde Asya'dan Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Bahreyn, Katar, Kuveyt ve Irak'a yapılacak genel kargo konteyner sevkiyatları için rezervasyonları yeniden açtığını duyurmuştu.
Hong Kong bayraklı CSCL Indian Ocean ve CSCL Arctic Ocean adlı iki gemi, 28 Şubat'ta başlayan ABD-İsrail ve İran savaşından bu yana Körfez'de mahsur kalmış durumda.
Kpler veri platformunun analizine göre gemiler Cuma günü TSİ 06:50'de boğazdan geçmeye çalıştı ancak ardından geri döndü.
Bu girişim savaşın başlangıcından bu yana büyük bir denizcilik grubunun ilk geçiş denemesi olmasına rağmen Kpler analisti Rebecca Gerdes, Cuma günkü olayın "güvenli geçişin garanti edilemediğini" gösterdiğini söyledi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi Çarşamba günü yaptığı açıklamada İran'ın "Çin, Rusya, Hindistan, Irak ve Pakistan dahil dost ülkelere Hürmüz Boğazı'ndan geçiş izni verdiğini" belirtmişti.
LSEG platformundaki verilere göre her iki gemi de AIS gemi takip sistemleri üzerinden Çinli sahiplere ve mürettebata ait olduklarını bildiren mesajlar yayınladı.
Şangay merkezli ana şirket COSCO Shipping'den henüz bir yorum gelmedi.
İran devlet medyasının Cuma günkü haberine göre Devrim Muhafızları deniz kuvvetleri, çeşitli uluslara ait üç konteyner gemisini Hürmüz Boğazı'ndan geri çevirdi. Haber detay vermedi.
İran Körfez deniz trafiğine saldırılar düzenledi ve yenilerini tehdit etti. Bu durum yüzlerce gemiyi ve 20.000 denizciyi Körfez içinde mahsur bıraktı. Suudi Arabistan'ın ham petrolü ve Katar'ın sıvılaştırılmış doğal gazı dahil enerji ihracatı fiilen durdu.
İYİ NİYET JESTİ
ABD Başkanı Donald Trump Perşembe günü İran'ın müzakerelerde iyi niyet jesti olarak 10 petrol tankerinin Hürmüz Boğazı'ndan geçmesine izin verdiğini açıkladı.
Bu tankerlerle ilgili ayrıntı verilmedi; Trump'ın açıklamasından bu yana herhangi bir tankerin boğazdan geçip geçmediği de belirsizliğini koruyor.
Son günlerde az sayıda başka gemi de bölgeden ayrıldı. Bunlar arasında yemek pişirme amaçlı sıvılaştırılmış petrol gazı taşıyan Hindistan bayraklı tankerler bulunuyor.
Çarşamba günü bir Tayland petrol tankeri İran ile diplomatik koordinasyon sonrası boğazdan geçti. Bunu bir Tayland yetkilisi ve geminin sahibi olan petrol şirketi doğruladı.
Lloyd's List Intelligence ve Reuters analizlerine göre son bir haftaki trafik ağırlıklı olarak İran petrol tankerlerinin çıkışından ve İran'a tahıl ile diğer emtia taşıyan dökme yük gemilerinin girişinden oluştu.
İran bazı gemilerin geçebileceğini defalarca belirtmekle birlikte hangi gemilerin geçeceğini Tahran'ın belirleyeceğini ve ABD, İsrail veya müttefikleriyle bağlantılı gemilerin engelleneceğini açıkça ilan etti.
İran, 24 Mart'ta BM denizcilik ajansı Uluslararası Denizcilik Örgütü üye ülkelerine gönderdiği sirkülerde şu ifadeyi kullandı: "Saldırgan taraflar – yani ABD ve İsrail rejimi – ile saldırıya katılan diğer ülkeler, masum veya düşmanca olmayan geçiş hakkına sahip değildir."
Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi, Cuma günü Pakistanlı meslektaşıyla yaptığı telefon görüşmesinde barış görüşmelerinin başlatılmasının Hürmüz Boğazı'nda "normal seyrüseferin yeniden tesisine katkı sağlayacağını" söyledi.
